افغانستان امروز

یکی از نکات کلیدی مدیریت عبارت از قدرت انتخاب و تصمیم گیری است که متاسفانه گاهی این نکته را در خودم ضعیف میبینم.

این روزها می اندیشم که به عنوان یک شهروند چه کسی را برای ریاست جمهوری کشورم انتخاب کنم؟

انتخاب سختی به نظر می رسد. هر کدام از کاندیدها نکات قوت و ضعفی دارند. آدم حیران می ماند که به کدام رای بدهد و کدام یک نظر به دیگران اصلح است.

از مجموع 37 کاندید باقی مانده البته فقط کمتر از ده نفر آنان ارزش بررسی و تأمل را دارند و متباقی از دور پیداست که اصلا قامتشان در خور رخت ریاست جمهوری نیست.

مهم ترین آنها حامد کرزی، داکتر عبدالله، اشرف غنی احمد زی و رمضان بشر دوست است.

حامد کرزی فقط یک نقطه قوت دارد که همانا حوصله مندی و تاب و تحمل آرای مخالف است. در زمان او آزادی بیان به حد بی سابقه ای گسترش یافت. ایشان بجز تحمل و شکیبایی  هیچ برجستگی دیگری ندارند و یک شخص بی برنامه و فاقد کفایت و هوش کافی برای این مقام به نظر می رسد. سپردن این مسند برای 5 سال دیگر به او اشتباه بزرگی می تواند باشد.

داکتر عبدالله ظاهری آراسته و فصاحت خوب دارد. اما عیب او در این است که جهادی است و در حزبی فعالیت داشته و در کنار افرادی بوده که در جنگهای داخلی متهم به جنایات جنگی هستند هر چند نقش خود آقای عبدالله ممکن است زیاد نقش اجرایی نبوده باشد. این تنها جهت قضیه نیست. جهت دیگر قضیه این است که به تحلیل من کسی که ریاست جمهوری را به عهده می گیرد نباید از میان گروه های متخاصم برخواسته باشد. چرا که با روی کار آمدن او باز هم همان رقابت های حزبی و حساسیت هایی که در طی سالهای اخیر کاهش یافته بودند دامن زده می شود. مردم چنین رهبری را در هنگام اختلافاتی که ممکن است بین سران سیاسی بوجود می آید بی طرف نمی دانند و چنین شخصی به جانبداری های حزبی متهم خواهد شد. روی کار آمدن یک شخص جهادی خاطرات تلخ حکومت مجاهدین را در خاطره ها زنده می کند و پیروان بعضی از احزاب ممکن است همکاری لازم را با او نکنند.

داکتر اشرف غنی احمد زی یک فرد بسیار با سواد و تحصیل کرده است. سواد و دانش او در میان سایر کاندیدها مثال زدنی و بی نظیر است. او پست های بزرگ بین المللی را کار کرده است. از تجربه و سواد کافی برای پست ریاست جمهوری برخوردار است. وی همچنین برنامه ی کاری مشخص و سنجیده شده ای برای اداره کشور ارایه کرده است.  اما او متهم به داشتن تعصب قومی است. چیزی که اکثریت مردم افغانستان را به رای دادن به او دو دله کرده است. اگر او بتواند بی تعصبی خود را اثبات کند احتمالا بالا ترین رای را خواهد آورد. او متهم است که بسیار پشتونی می اندیشد و در زمانی که برادرش رییس کوچی ها بود و نزاع کوچی ها در مناطق هزاره جات در گرفته بود با سکوت خود به زورگویی های کوچی ها رضایت نشان میداد. هر چند عقیده شخصی خود من این است که وقتی شخصی زیاد درس خوانده باشد و در دنیای متمدن زندگی کرده باشد حتما از تعصبات قومی و نژادی اش کاسته می شود. اگر من به این نتیجه برسم که اتهام تعصب داشتن وی بی اساس است به طور حتم انتخاب من ایشان خواهد بود.

داکتر رمضان بشر دوست انسان بسیار شریف و پاک نفسی است. صداقت و شجاعت او در میان کاندید ها بی نظیر است. برنامه های انکشافی خوبی هم دارد. سابقه جرم و جنایت هم ندارد. فکر و هوشش هم خوب است. وی تنها یک نقطه ضعف دارد و آن اینست که بسیار افراطی و تندرو است. برای یک شخص تندرو اشغال مهم ترین مسند مملکت مناسب نیست.

 حال در این گیرو دار شما راهنمایی ام کنید که به چه کسی رای بدهم؟

حتی یک نفر از میان کاندیدان نگفت که چون طالبان یک جریان سیاسی نیستند بلکه یک گروه تروریستی هستند که به هیچ اصلی از اصول انسانیت پایبند نیستند فلهذا ما با آنها مذاکره نمی کنیم. حتی کاندیدی که هیچ امیدی به برد ندارد و خودش می داند که میدان را می بازد او هم محافظه کاری می کند و از مذاکره با طالبان حمایت می کند.

من نمیدانم گروهی که مواد منفجره را در میان مردم منفجر می کند و ده ها بیگناه را به قتل می رساند و تکه های گوشت بدن کودکان و زنان را به دیوار ها می پاشد و بعد با افتخار مسئولیت آن را به عهده می گیرد و می گوید که این عمل کار ما بوده چطور می توان با آنها مذاکره کرد؟

شریک کردن چنین کسانی در قدرت لازمه اش بخشیدن اعمال گذشته ی آنهاست. ما باید جنایتهای آنها را ببخشیم و آنها را قدرت هم بدهیم؟

شاید بگویید جهادی ها هم جنایت کردند اما امروز در قدرت سهیم اند. ولی آنها حد اقل جنایات را به گردن نمی گیرند و انکار می کنند و هزار عذر و بهانه می آورند اما این گروه وحشی تمام کشتار ها و انفجارها و انتحار ها را بگردن می گیرد و افتخار هم می کند.

 تعداد کثیری از کاندیدا ها یکسره می گویند طالبان با تیم کرزی مشکل داشتند و با ما مشکلی نخواهند داشت.

طالبان با کرزی پدر کشتگی ندارند. طالبان خصومت شخصی با کرزی ندارند. هر کسی که دروازه مکاتب را به روی دختران بگشاید دشمن طالبان است. هر کسی که تلویزیون روشن کند و ریش بتراشد دشمن طالبان است. هر کسی که به خارجی ها اجازه حضور در این کشور را بدهد دشمن طالبان است. هر کسی که به زنان اجازه بدهد بدون محرم از خانه خارج شود دشمن طالبان است. هر کسی که اعلامیه جهانی حقوق بشر را بپذیرد دشمن طالبان است.

کاندید های محترمی که می گویند طالبان با ما مشکلی نخواهند داشت باید موضع خود را در مورد موارد فوق تغییر دهند. چون نمی شود که هم لعل بدست آید و هم دل یار نرنجد.

اخبار گفت که کرزی در دوره قدرتش ۷۶ بار از طالبان خواست بیایند و مذاکره کنند. از آن زمان به بعد هم خو حتماْ ۴ بار دیگر خواسته است. وقتی کرزی با ۸۰ بار التماس وزاری نتوانسته طالبان را نرم کرده و به مذاکره بکشاند شما چه خواهید کرد؟ تازه اگر هم مذاکره کنند آیا شما می توانید با کسانی کنار بیایید که در مقابل کمره سر انسان را مانند گوسفند از تنش جدا می کنند و روی شکمش می گذارندو در زمان ذبح هم نعره الله و اکبر سر میدهند؟

حتی فکر مذاکره با چنین افرادی حال انسان را خراب می کند.